Hesperian Health Guides

Vi-rút corona — COVID-19

    Enter coupon code WTND20 at checkout for 20% off Where There Is No Doctor Buy the book now!

COVID-19 là gì?

COVID-19 là một chủng vi-rút corona, là một vi khuẩn nhỏ (rất nhỏ và chỉ nhìn thấy được qua kính hiển vi) có thể lây và gây ra bệnh tật trên người. COVID-19 gây ra triệu chứng giống cúm như ho khan, khó thở, sốt và đau nhức thân thể. COVID-19 chủ yếu ảnh hưởng đến hệ hô hấp. Mặc dù hầu hết các ca nhiễm không nguy hiểm, vi-rút này có thể gây ra chứng viêm phổi (nhiễm trùng phổi nghiêm trọng) và có thể gây chết người ở những ca nặng.

Vi-rút corona lây lan như thế nào?

Corona color Page 1-1.png

Vi-rút corona lây lan từ một người bị nhiễm, qua những giọt nước bọt hoặc dịch tiết từ mũi khi hít thở, ho hoặc hắt hơi lên người, các bề mặt hoặc trên thực phẩm. Nó thâm nhập cơ thể người thông qua đường miệng, mũi và mắt. Sau khi đã lọt vào cơ thể, nó bắt đầu quá trình nhân đôi và lan sang các vùng cơ thể khác. Vi-rút corona có thể sống trong cơ thể trong 2 đến 28 ngày trước khi gây ra các triệu chứng bệnh biểu hiện ra ngoài. Vì vậy, mọi người có thể đã nhiễm vi-rút corona mà không biết và vô tình truyền vi-rút cho người khác. Vi-rút corona có thể sống trên các bề mặt và vật dụng trong hơn một tuần. Nó lây lan dễ dàng thông qua tiếp xúc.

Ai có thể bị nhiễm vi-rút corona?

Bất kỳ ai cũng có thể bị nhiễm vi-rút corona. Nếu bạn từng bị nhiễm và ngay cả khi đã khỏi bệnh, bạn vẫn có thể bị nhiễm lại. Người trưởng thành trên 45 tuổi, đặc biệt là người cao tuổi, và người từng có bệnh nền, đặc biệt là bệnh hô hấp và hệ miễn dịch bị suy yếu, có nguy cơ bội nhiễm vi-rút corona cao hơn và những triệu chứng phát bệnh nặng hơn.

Bạn có thể phòng bệnh như thế nào?

Hiện tại chưa có vắc-xin hoặc thuốc đặc trị cho vi-rút corona. Vi-rút corona miễn nhiễm với thuốc kháng sinh và cách điều trị cổ truyền. Chỉ có thể phòng ngừa vi-rút corona bằng cách tránh tiếp xúc với nó và vệ sinh thường xuyên để diệt trừ nó.

  • Rửa tay thường xuyên với xà phòng và nước hoặc dung dịch vệ sinh tay có cồn.
    • Rửa tay kỹ bằng xà phòng dưới vòi nước chảy trong ít nhất 20 giây, đảm bảo bạn đã kỳ cọ sạch các móng tay và toàn bộ bàn tay, khủy tay và cánh tay.
    • Luôn rửa tay sau khi đi vệ sinh, trước bữa ăn và sau khi ho, hắt hơi hoặc hỉ mũi.
    • Tránh chạm tay lên mặt khi bạn chưa rửa tay trước tiên.
  • Vệ sinh sạch sẽ bề mặt vật dụng (như mặt quầy tủ kệ, tay nắm cửa, v.v.) nơi có thể khiến phơi nhiễm vi-rút corona sang người, dùng cồn hoặc chất tẩy rửa thông thường:
    • Cồn: Dung dịch cồn tẩy rửa isopropyl nồng độ 70% sẽ nhanh chóng giết chết vi-rút corona. Sử dụng dung dịch này để làm sạch các bề mặt vật dụng như mặt quầy tủ kệ, tay nắm cửa và trang thiết bị. Một dung dịch có nồng độ 60% đến 70% sẽ phát huy tác dụng tốt nhất; không dùng dung dịch 100% vì nó sẽ không hiệu quả. Nếu loại cồn của bạn có nồng độ là 100%, thì hãy pha thêm nước với tỉ lệ 1 cốc nước với 2 cốc cồn. Trước tiên làm sạch bằng xà phòng và nước, sau đó làm sạch bằng dung dịch cồn và để cho khô trong không khí.
    • Chất tẩy rửa: Chất tẩy rửa thường chiếm 5% dung dịch. Cho thêm nước lạnh (nước nóng sẽ không phát huy hiệu quả) để pha loãng, sử dụng 2 cốc thuốc tẩy trong một thùng nước 5 gallon (khoảng 19 lít). Trước tiên làm sạch bằng xà phòng và nước, sau đó làm sạch bằng dung dịch tẩy rửa và để cho nó khô trong không khí.
  • Làm sạch những vật dụng mà bạn thường xuyên tiếp xúc bằng chất tẩy rửa.
  • Giặt giũ quần áo bằng bột giặt và nước nóng. Nếu máy giặt của bạn có chức năng giặt tẩy lồng, hãy chắc chắc dùng chức năng này.
  • Về việc đeo khẩu trang. Hãy đeo khẩu trang y tế nếu bạn nhiễm vi-rút để tránh lây lan cho người khác. Nếu không nhiễm vi-rút, bạn thường không cần phải đeo khẩu trang. Nếu bạn khỏe mạnh và đang chăm sóc người bệnh bị nghi ngờ nhiễm vi-rút corona, khẩu trang N95 sẽ bảo vệ bạn tốt hơn nhiều so với khẩu trang y tế vì khả năng bảo vệ của khẩu trang y tế rất hạn chế. Cách đeo khẩu trang đúng cách:
    • Trước khi đeo khẩu trang, cần rửa tay bằng dung dịch nước rửa tay có cồn hoặc xà phòng và nước.
    • Che kín miệng và mũi bằng khẩu trang, đảm bảo không có khoảng hở giữa mặt và khẩu trang.
    • Không chạm vào khẩu trang trong khi đang đeo trên mặt.
    • Thay mới khẩu trang ngay khi khẩu trang bị ẩm ướt.
    • Không tái sử dụng khẩu trang.
    • Cách tháo khẩu trang: gỡ từ các dây neo co dãn phía sau trên đầu (không chạm vào mặt khẩu trang), bỏ ngay vào thùng rác có nắp, sau đó rửa tay sạch sẽ.
    • Đừng dùng một miếng vải trùm kín mặt thay cho khẩu trang. Miếng vải sẽ giữ hơi ẩm từ hơi thở của bạn, tạo điều kiện cho các giọt nhỏ dịch lỏng nhiễm khuẩn từ bên ngoài thâm nhập cơ thể.
  • Theo dõi sức khỏe của bạn. Nếu bạn bị hắt hơi sổ mũi, ho khan, khó thở và lên cơn sốt, hãy gọi ngay cho bác sĩ hoặc nhân viên y tế tại địa phương để được hướng dẫn về cách điều trị. Vì COVID-19 gây ra mối nguy hiểm nghiêm trọng là chứng không thể thở được (Hội chứng Suy Hô hấp Cấp tính - ARDS), việc điều trị cho các trường hợp nguy cấp sẽ bao gồm khí oxy và máy thở, chỉ có sẵn trong các cơ sở chăm sóc sức khỏe.
    • Trang này đã được cập nhật: 01 tháng 4 2020